In de zorgsector volgen innovaties elkaar in hoog tempo op. Zo zijn tal van OK's vandaag de dag voorzien van de nieuwste technologische snufjes. Maar hebben we het over ondersteunende IT-oplossingen, dan is de zorg minder vooruitstrevend. Het elektronisch patiëntendossier (EPD) en de inrichting van de informatielogistiek zorgen bij veel ziekenhuizen voor hoofdbrekens. Gita Gallé, lid van de raad van bestuur van het Jeroen Bosch Ziekenhuis (JBZ), vertelt over haar ervaringen.
Het JBZ heeft enkele jaren geleden drie vestigingen ondergebracht in één groot, modern ziekenhuis. Met deze centralisatie nam in één klap de (fysieke) patiëntenstroom toe. De instelling huisvest nu circa 250 medisch specialisten en ontvangt jaarlijks 2 miljoen patiënten en bezoekers. Omdat het JBZ zich tot doel heeft gesteld het meest patiëntgerichte ziekenhuis van Nederland te worden, zijn innovatieve oplossingen voor patiëntlogistiek noodzakelijk. Hierbij werd in het achterhoofd gehouden dat patiënten meer en meer zelf zaken willen regelen en zorgaanbieders de zorglast willen - maar ook moeten - verlagen.
Lees dit artikel ook op de Ricoh Blog.
Digitale innovatie
Gita Gallé: "We hebben Ricoh gevraagd een slim oproep- en
aanmeldsysteem te ontwikkelen. Dat resulteerde in informatiezuilen.
Met behulp van een JBZ-pas kan de patiënt afspraakgegevens opvragen
en wordt hij doorverwezen naar de juiste afdeling. Wanneer hij
vervolgens op de plaats van bestemming is, meldt hij zich via de
zuil aldaar aan en krijgt hij informatie over de eventuele
wachttijden. Dat sluit aan op de wijze waarop patiënten thuis ook
hun zaken regelen: via de digitale weg. De mensen die hier niet mee
overweg kunnen, worden geholpen door een hostess." Met de
informatiezuilen speelt het JBZ in op de behoefte aan
zelfmanagement bij consumenten. "Patiënten willen, net zoals op het
vliegveld, kunnen zien wanneer ze waar moeten zijn."
Alles digitaal verwerken
Hier stopt de innovatie op het gebied van IT-oplossingen bij het
JBZ niet. "We willen overstappen naar een papierarme omgeving",
zegt Gita Gallé. "Dat willen we onder meer realiseren door afscheid
te nemen van de papieren patiëntendossiers en voortaan alles
digitaal te verwerken in een ziekenhuis-EPD waartoe tevens de
apotheken en zorgaanbieders in de regio toegang hebben." Geen
eenvoudige opdracht. Het opzetten van een landelijk EPD zorgt
bijvoorbeeld al jaren voor veel vragen en kritiek. Zijn veiligheid
en privacy wel te garanderen? Bij wie ligt het eigenaarschap? En
wie is verantwoordelijk wanneer er bijvoorbeeld sprake is van
misbruik van de gegevens?
"EPD is een werkwoord"
Het ziekenhuis-EPD moest zo worden ingericht, dat het in de
toekomst zou kunnen aansluiten op een landelijk EPD. Helaas is het
niet gelukt. Gita Gallé legt uit: "Omdat we snel over willen op
digitale patiëntendossiers, kiezen we nu voor een tijdelijke
oplossing. Onze doelstelling is om op iedere werkplek relevante
informatie van de patiënt digitaal te ontsluiten." Gita Gallé wijst
naar een tegeltje aan de muur: 'EPD is een werkwoord'. "Dat wordt
nog te vaak vergeten. Het is meer dan alleen het neerzetten van een
goede infrastructuur. Iedereen moet er mee kunnen en willen werken.
Medewerkers moeten daarom begrijpen wat de effecten zijn. De
invoering ervan heeft namelijk grote invloed op het werkproces.
Even aantekeningen maken in je papieren dossier is er straks
bijvoorbeeld niet meer bij."
Tevreden patiënten
De invoering van een papierarme manier van werken moet
uiteindelijk z'n vrichten af gaan werpen. Dit is volgens Gita Gallé
echter een lang procie. "Wat de inrichting van de nieuwe
informatielogistiek tot op heden heeft opgeleverd? Dat kan ik nog
niet zeggen. Natuurlijk zou ik graag vertellen dat het nu al een
kostenbesparing heeft opgeleverd. Maar de kosten en baten van de
implementatie laten zich lastig in rekening brengen. Wat het in
ieder geval wel heeft opgeleverd, is een hoge patiënttevredenheid.
En daar draait het in een ziekenhuis om!"
